powered by CADENAS

Social Share

Amazon

Lotnisko (5148 views - Transportation - Air Water Earth)

Lotnisko – wydzielony obszar na lądzie, wodzie lub innej powierzchni, w całości lub w części przeznaczony do wykonywania startów, lądowań i naziemnego lub nawodnego ruchu startu statków powietrznych, wraz ze znajdującymi się w jego granicach obiektami i urządzeniami budowlanymi o charakterze trwałym, wpisany do rejestru lotnisk. Ich wyposażenie zróżnicowane jest w zależności od liczby odprawianych pasażerów i przeładowywanych towarów. Lotniska oznaczane są trzyliterowym kodem IATA oraz czteroliterowym kodem ICAO. Lotnisko oraz jego strefa ochronna zajmują znaczne obszary, wyłączając z użytkowania znaczny areał gruntów. Zamieszkiwanie w jego pobliżu może być szkodliwe dla zdrowia z powodu zanieczyszczeń powietrza oraz hałasu.
Go to Article

Explanation by Hotspot Model

Youtube


    

Lotnisko

Lotnisko

Lotnisko
Ten artykuł dotyczy portu lotniczego. Zobacz też: inne znaczenia słów lotnisko.

Lotnisko – wydzielony obszar na lądzie, wodzie lub innej powierzchni, w całości lub w części przeznaczony do wykonywania startów, lądowań i naziemnego lub nawodnego ruchu startu statków powietrznych, wraz ze znajdującymi się w jego granicach obiektami i urządzeniami budowlanymi o charakterze trwałym, wpisany do rejestru lotnisk[1][2]. Ich wyposażenie zróżnicowane jest w zależności od liczby odprawianych pasażerów i przeładowywanych towarów. Lotniska oznaczane są trzyliterowym kodem IATA oraz czteroliterowym kodem ICAO.

Lotnisko oraz jego strefa ochronna zajmują znaczne obszary, wyłączając z użytkowania znaczny areał gruntów. Zamieszkiwanie w jego pobliżu może być szkodliwe dla zdrowia z powodu zanieczyszczeń powietrza oraz hałasu.

Terminologia

W zależności od wielkości lotnisk i ich funkcji mówi się o:

  • portach lotniczych – dużych lotniskach, przystosowanych do obsługi znaczącej liczby pasażerów i przeładunku towarów; odpowiednio rozbudowana infrastruktura umożliwia przyjęcie dużej liczby samolotów pasażerskich i transportowych,
    • krajowe – obsługujące pasażerów na liniach wewnątrzkrajowych,
    • międzynarodowe,
    • międzykontynentalne,
  • lądowiskach – raczej prowizorycznych, bez zabudowań portowych, obsługujące głównie helikoptery (śmigłowce) oraz małe samoloty,
  • portach śmigłowcowych (heliportach),
  • lotniskach wojskowych (Wojskowych Portach Lotniczych wchodzących w skład baz lotniczych).
  • lotniska miejskie (ang. city airport) – obsługujące małe samoloty pasażerskie oraz śmigłowce, niwelują ruch małych samolotów na większych portach lotniczych w okolicy.

Infrastruktura

W obrębie lotniska można wyróżnić część służącą technicznej obsłudze samolotów w czasie startów i lądowań: pasy startowe, drogi kołowania, płyty postoju samolotów, hangary, wieża kontroli lotów, urządzenia naprowadzające, oraz część służącą obsłudze pasażerów, czyli terminale lotnicze.

Porty lotnicze zlokalizowane są przy dużych aglomeracjach miejskich. Ze względu jednak na to, że zajmują one duże powierzchnie, położone są zazwyczaj w pewnej odległości od centrów miast, które obsługują. Niekiedy położone są poza ich granicami administracyjnymi.

Historia

Pierwsze miejsca przystosowane do startów i lądowań samolotów wyznaczano na płaskich polach o nawierzchni gruntowej lub trawiastej, bez wyznaczonych dróg startowych – lądowano pod dowolnym kątem, w zależności np. od warunków atmosferycznych. Infrastruktura lotniska w początkach lotnictwa składała się zazwyczaj jedynie z hangaru, często posiadały widownie umożliwiające wykorzystanie lotniska w celach rozrywkowych. Jednym z pierwszych lądowisk tego typu było lotnisko Taliedo w Mediolanie, otwarte w 1910, przekształcone w 1920 w port lotniczy o zastosowaniu komercyjnym.

Na rozwój lotnisk ogromny wpływ miała I wojna światowa – na potrzeby militarne zbudowano wiele lądowisk, rozpoczęto również prace nad urządzeniami naprowadzającymi. Po wojnie wiele z tych lotnisk przekształcono na cywilne. Jednym z pierwszych takich lotnisk było lotnisko Le Bourget koło Paryża. Pierwsze lotnisko z terminalem pasażerskim, przeznaczone wyłącznie dla lotnictwa cywilnego, wybudowano w 1922 w Królewcu w ówczesnych Niemczech. Oświetlone pasy startowe pojawiły się w drugiej połowie lat 20. XX wieku.

Na świecie istnieje około 2000 lotnisk wszelkiego rodzaju. Największy ruch na nich wykonuje się w Ameryce Północnej, Europie i Azji. Natomiast każdy z wielkich portów lotniczych na tych kontynentach ma większy wskaźnik ruchu cargo niż wszystkie lotniska afrykańskie. Organizacja która zrzesza lotniska na świecie to Airport Council International - ACI. Prowadzi ona negocjacje między przewoźnikami i lotniskami oraz opracowuje standaryzację procedur zabezpieczeń operacji lotniczych. Na jej liście jest 591 operatorów którzy posiadają 1861 lotnisk w 177 krajach. W 2013 roku, według raportu ACI, obsłużonych zostało 5 700 000 000 pasażerów i 92 000 000 miliony ton ładunku.Wyznacznik wzrostu ruchu może być traktowany jako wskaźnik rozwoju gospodarczego[3].

W okresie lat 2004 do 2013 liczba pasażerów wzrosła z 3 660 000 000 do 5 710 000 000 czyli o 54%, a towarów z 73 900 000 ton do 92 100 000 czyli o 25%[4].

Największe porty lotnicze

Według ruchu pasażerskiego ogółem (2005)
Pozycja Port lotniczy Państwo Położenie Kod
IATA/ICAO
Pasażerów Pozycja w 2004 Zmiana
1. port lotniczy Atlanta – Hartsfield-Jackson Atlanta, Georgia, USA ATL/KATL 95 677 900 1 +2,8%
2. port lotniczy Chicago-O’Hare Chicago, Illinois, USA ORD/KORD 76 510 003 2 +1,3%
3. port lotniczy Londyn-Heathrow Hillingdon, Wielki Londyn, Wielka Brytania LHR/EGLL 67 915 403 3 +0,8%
4. port lotniczy Tokio-Haneda Ōta, Tokio, Japonia HND/RJTT 63 282 219 4 +1,6%
5. port lotniczy Los Angeles Los Angeles, Kalifornia, USA LAX/KLAX 61 489 398 5 +1,3%
6. port lotniczy Dallas-Fort Worth Dallas/Fort Worth, Teksas, USA DFW/KDFW 59 176 265 6 -0,4%
7. port lotniczy Paryż-Roissy-Charles de Gaulle Roissy, Tremblay-en-France, Francja CDG/LFPG 53 798 308 7 +5,0%
8. port lotniczy Frankfurt Frankfurt nad Menem, Hesja, Niemcy FRA/EDDF 52 219 412 8 +2,2%
9. port lotniczy Amsterdam-Schiphol Haarlemmermeer, Holandia AMS/EHAM 44 163 098 9 +3,8%
10. port lotniczy Las Vegas-McCarran Las Vegas, Nevada, USA LAS/KLAS 43 989 982 11 (+1) +6,0%
11. port lotniczy Denver Denver, Kolorado, USA DEN/KDEN 43 387 513 10 (-1) +2,6%
12. port lotniczy Madryt-Barajas Madryt, Hiszpania MAD/LEMD 41 940 059 13 (+1) +8,4%
13. port lotniczy Nowy Jork-JFK Nowy Jork, Nowy Jork, USA JFK/KJFK 41 885 104 15 (+2) +8,9%
14. port lotniczy Phoenix-Sky Harbor Phoenix, Arizona, USA PHX/KPHX 41 213 754 12 (-2) +4,3%
15. port lotniczy Pekin Chaoyang, Pekin, ChRL PEK/ZBAA 41 004 008 20 (+5) +17,5%
16. port lotniczy Hongkong Chek Lap Kok, New Territories, Hongkong, ChRL HKG/VHHH 40 269 847 17 (+1) +9,7%
17. port lotniczy Houston-George Bush Houston, Teksas, USA IAH/KIAH 39 684 640 18 (+1) +8,7%
18. port lotniczy Bangkok-Don Muang Bangkok, Tajlandia DMK/VTBD 38 985 043 14 (-4) +2,7%
19. port lotniczy Minneapolis-Saint Paul Minneapolis/St. Paul, Minnesota, USA MSP/KMSP 37 604 373 16 (-3) +2,4%
20. port lotniczy Detroit Detroit, Michigan, USA DTW/KDTW 36 389 294 19 (-1) +3,2%
21. port lotniczy Orlando Orlando, Floryda, USA MCO/KMCO 34 128 048 24 (+3) +8,4%
22 port lotniczy Newark-Liberty Newark, New Jersey, USA EWR/KEWR 33 999 990 22 +3,3%
23. port lotniczy San Francisco San Francisco, Kalifornia, USA SFO/KSFO 33 394 225 21 (-2) +2,3%
24. port lotniczy Londyn-Gatwick West Sussex, Wielka Brytania LGW/EGKK 32 784 330 23 (-1) +4,2%
25. port lotniczy Singapur-Changi Changi, East Region, Singapur SIN/WSSS 32 430 856 26 (+1) +6,8%
26. port lotniczy Filadelfia Filadelfia, Pensylwania, USA PHL/KPHL 31 495 385 30 (+4) +10,5%
27. port lotniczy Tokio-Narita Narita, Chiba, Japonia NRT/RJAA 31 451 274 25 (-2) +1,3%
28. port lotniczy Miami Miami, Floryda, USA MIA/KMIA 31 008 453 27 (-1) +2,8%
29. port lotniczy Toronto-Lester B. Pearson Toronto, Ontario, Kanada YYZ/CYYZ 29 914 750 28 (-1) +4,5%
30. port lotniczy Seattle-Tacoma Seattle, Waszyngton, USA SEA/KSEA 29 289 026 N/A +1,7%


Według ruchu pasażerskiego ogółem (2013)[5]
Pozycja Port lotniczy Państwo Położenie Kod
IATA/ICAO
Pasażerów Zmiana w stosunku

do roku 2012

1. port lotniczy Atlanta – Hartsfield-Jackson Atlanta, Georgia, USA ATL/KATL 94 431 000 -1,1%
2. port lotniczy Pekin Chaoyang, Pekin, ChRL PEK/ZBAA 83 712 000 +2,2%
3. port lotniczy Londyn-Heathrow Hillingdon, Wielki Londyn, Wielka Brytania LHR/EGLL 72 368 000 +3,3%
4. port lotniczy Tokio-Haneda Ōta, Tokio, Japonia HND/RJTT 68 906 000 +3,2%
5. port lotniczy Chicago-O’Hare Chicago, Illinois, USA ORD/KORD 66 777 000 +0,2%
6. port lotniczy Los Angeles Los Angeles, Kalifornia, USA LAX/KLAX 66 668 000 +4,7%
7. port lotniczy Dubaj Dubaj, Zjednoczone Emiraty Arabskie DXB/OMDB 66 431 000 +15,2%
8. port lotniczy Paryż-Roissy-Charles de Gaulle Roissy, Tremblay-en-France, Francja CDG/LFPG 62 053 000 +0,7%
9. port lotniczy Dallas-Fort Worth Dallas/Fort Worth, Teksas, USA DFW/KDFW 60 470 000 +3,2%
10. port lotniczy Dżakarta-Soekarno-Hatta Dżakarta, Indonezja CGK/WIII 60 137 000 +4.1%
11. port lotniczy Hongkong Chek Lap Kok, New Territories, Hongkong, ChRL HKG/VHHH 59 594 000 +6,3%
12. port lotniczy Frankfurt Frankfurt nad Menem, Hesja, Niemcy FRA/EDDF 58 037 000 +0,9%
13. port lotniczy Singapur-Changi Changi, East Region, Singapur SIN/WSSS 53 726 000 +5,0%
14. port lotniczy Amsterdam-Schiphol Haarlemmermeer, Holandia AMS/EHAM 52 569 000 +3,0%
15. port lotniczy Denver Denver, Kolorado, USA DEN/KDEN 52 556 000 -1,1%
16. port lotniczy Guangzhou Kanton, Chiny CAN/ZGGG 52 450 000 +8,6%
17. port lotniczy Bangkok-Suvarnabhumi Bangkok, Tajlandia BKK/VTBS 51 363 000 -3,1%
18. port lotniczy Stambuł-Atatürk Stambuł, Turcja IST/LTBA 51 173 000 +13,6%
19. port lotniczy Nowy Jork-JFK Nowy Jork, Nowy Jork, USA JFK/KJFK 50 424 000 +2,3%
20. port lotniczy Kuala Lumpur Kuala Lumpur, Malezja KUL/WMKK 47 498 000 19,1%
21. port lotniczy Szanghaj-Pudong Szanghaj, Chiny PVG/ZSPD 47 190 000 +5,2%
22. port lotniczy San Francisco San Francisco, Kalifornia, USA SFO/KSFO 44 946 000 +1,2%
23. port lotniczy Charlotte Charlotte, Karolina Północna, USA CLT/KCLT 43 457 000 +5.4%
24. port lotniczy Seul-Inczon Inczon, Seul, Korea Południowa ICN/RKSI 41 680 000 +6,5%
25. port lotniczy Las Vegas-McCarran Las Vegas, Nevada, USA LAS/KLAS 40 933 000 +0,3%
26. port lotniczy Miami Miami, Floryda, USA MIA/KMIA 40 563 000 +2,8%
27. port lotniczy Phoenix-Sky Harbor Phoenix, Arizona, USA PHX/KPHX 40 342 000 -0,3%
28. port lotniczy Houston-George Bush Houston, Teksas, USA IAH/KIAH 39 799 000 -0,2%
29. port lotniczy Madryt-Barajas Madryt, Hiszpania MAD/LEMD 39 718 000 -12,1%
30. port lotniczy Monachium Monachium, Bawaria, Niemcy MUC/EDDM 38 673 000 +0,8%

Zobacz też



This article uses material from the Wikipedia article "Lotnisko", which is released under the Creative Commons Attribution-Share-Alike License 3.0. There is a list of all authors in Wikipedia

Transportation - Air Water Earth

3D,CAD,Model,Libary,Railway, Train, Ship, Marine, Submarine, Automotive, Locomotive, Bike, Car, Formula 1, Space, Aircraft, Aerospace, Satelite, Automobile, Yacht